مرکز تخصصی بیومکانیک و حرکات اصلاحی دکتر خوش‌باطن آنالیز حرکت، غربالگری و طراحی کفی اختصاصی
ناهنجاری‌های پاسچر

چرخش قدامی لگن چیست و چطور اندازه‌گیری می‌شود

لگن به جلو یا عقب چرخیده (تیلت ساجیتال لگن) بیشتر از ۱۵° به‌عنوان یافته گزارش می‌شود. این صفحه همان آستانه، همان باندهای درجه‌بندی و همان منبعی را می‌آورد که گزارش این مرکز با آن‌ها نمره می‌دهد.

این یعنی چه

لبهٔ جلویی لگن پایین‌تر از پشتی، با گودی بیشتر کمر و شکم جلوآمده.

از کجا می‌آید

نشستن طولانی که فلکسور ران را کوتاه و سرینی و عرضی شکمی را خاموش می‌کند.

چطور اندازه‌گیری می‌شود

این ناهنجاری روی نمای جانبی و در صفحهٔ کناری (ساجیتال) اندازه‌گیری می‌شود. اندازه‌گیریِ تعیین‌کننده لگن به جلو یا عقب چرخیده (تیلت ساجیتال لگن) است، و از بیشتر از ۱۵° به‌عنوان یافته گزارش می‌شود. عدد از روی لندمارک‌های همان عکس محاسبه می‌شود — نه برآورد چشمی، و نه مقایسه با یک عکس نمونه.

عددها یعنی چه

اندازهدرجه
تا ۱۵°در محدودهٔ طبیعی
۱۵–۲۰°چرخش قدامی خفیف
۲۰–۲۵°چرخش قدامی متوسط
۲۵° و بیشترچرخش قدامی شدید

منبع باندها: Herrington L, Man Ther 2011;16:646-8 (mean anterior tilt ~7° men, ~10° women)

چه چیزهایی معمولاً همراهش دیده می‌شود

  • گودی کمر (لوردوز لومبار) — بیشتر از ۴۵°

این‌ها خودشان تشخیص نیستند. وقتی کنار هم بیایند، یافته را محکم‌تر می‌کنند؛ وقتی نیایند، ردش نمی‌کنند — چیزی که اندازه گرفته نشده نه له است نه علیه.

چه چیزی قطعی‌اش می‌کند

تست توماس، برای کوتاهی ایلیوپسوآس و رکتوس فموریس.

تیلت قدامی لگن — چیزی که در بیشترِ آدم‌های بی‌علامت دیده می‌شود

چرخش قدامی لگن معمولاً به‌عنوان یک ناهنجاری معرفی می‌شود و برنامه‌های تمرینیِ زیادی برای «اصلاح» آن نوشته می‌شود. یک اندازه‌گیریِ ساده روی آدم‌های بی‌علامت، این تصویر را عوض می‌کند.

عددی که باید قبل از هر قضاوتی دانست

هرینگتون [۱] زاویهٔ لگن را در ۱۲۰ فرد سالم و بی‌علامت اندازه گرفت (میانگین سنی حدود ۲۴ سال، با پالپیشن‌متر، از خط بین خار خاصرهٔ قدامی-فوقانی و خلفی-فوقانی). نتیجه:

  • ۸۵ درصد مردان و ۷۵ درصد زنان تیلت قدامی داشتند.
  • تنها ۹ درصد مردان و ۱۸ درصد زنان خنثی بودند.
  • تیلت خلفی در ۶ و ۷ درصد دیده شد.
قدامیخنثیخلفیمرد۸۵٪۹٪۶٪زن۷۵٪۱۸٪۷٪
درصد افرادِ بی‌علامت در هر دسته. منبع: هرینگتون، PMID ۲۱۶۵۸۹۸۸.

یعنی در جمعیتِ بدون علامت، تیلت قدامی حالت غالب است، نه استثنا. یافتنِ آن روی یک نفر، به‌تنهایی چیزی دربارهٔ درد یا آسیبِ او نمی‌گوید.

و چرا مقایسه سخت است

خودِ همان مقاله با این جمله شروع می‌شود که دادهٔ هنجارِ کمی در ادبیات موجود است تا بشود یافته‌های یک جمعیتِ دردمند را با آن مقایسه کرد. عدم تقارنِ چپ و راست هم در مردانِ همان نمونه معنادار بود.

⚠️ پس عددِ تیلت لگن، به‌تنهایی هدفِ درمان نیست. آنچه معنا دارد، کنارِ هم گذاشتنِ آن با علامت، عملکرد و بقیهٔ زنجیرهٔ حرکتی است — و آن کارِ معاینه است.

منابع

  1. Herrington L. Assessment of the degree of pelvic tilt within a normal asymptomatic population. Man Ther. 2011;16(6):646–648. PMID 21658988 · DOI 10.1016/j.math.2011.04.006

شواهد دربارهٔ همین موضوع

خلاصهٔ مقاله‌هایی که این ناهنجاری را سنجیده‌اند — با عددهایشان و با محدودیت‌هایشان.

برنامهٔ تمرینی

زاویهٔ لگن پایهٔ همهٔ زنجیرهٔ بالا و پایین است. تا لگن به وضعیت خنثی نرسد، کمر و زانو زیر بار غلط می‌مانند.

مرحله‌ها با معیار جلو می‌روند، نه با تقویم:

  1. مرحلهٔ ۱ — باز کردن و بیدار کردن — هفتهٔ ۱ تا ۴: رهاسازی فلکسور ران، کشش فلکسور ران در نیم‌زانو
    رفتن به مرحلهٔ بعد: وقتی حرکت بدون درد و بدون جبران انجام شود، و کشش دیگر محدودکننده نباشد.
  2. مرحلهٔ ۲ — کنترل — هفتهٔ ۳ تا ۸: کشش فلکسور ران در نیم‌زانو، پل باسن، پل تک‌پا، دِد باگ، کرل‌آپ مک‌گیل
    رفتن به مرحلهٔ بعد: وقتی عضلهٔ هدف در کل دامنه احساس شود و اجرا در ست آخر هم مثل ست اول باشد.
  3. مرحلهٔ ۳ — بار و یکپارچگی — هفتهٔ ۶ تا ۱۶: پل باسن، پل تک‌پا، دِد باگ، کرل‌آپ مک‌گیل، الگوی هیپ هینج
    رفتن به مرحلهٔ بعد: وقتی الگوی اصلاح‌شده در حرکت روزمره و زیر خستگی هم بماند.

هر جلسه ۱۵ تا ۲۰ دقیقه، ۶ تا ۷ بار در هفته، دست‌کم ۱۶ هفته. (بر پایهٔ مطالعه)

۱ — رهاسازی و مهار
رهاسازی فلکسور ران
دمر روی توپ، جلوی لگن. آرام وزن بیندازید و ۶۰ ثانیه نگه دارید.
رهاسازی بافت
کتاب مرجع
۶۰ ثانیه، هر سمت
۲ — کشش و افزایش طول
کشش فلکسور ران در نیم‌زانو
اول باسن را جمع کنید تا لگن به عقب بچرخد، بعد وزن را جلو ببرید. کشش باید جلوی ران باشد نه در کمر.
در حال کشش
کتاب مرجع
۳ × ۳۰ ثانیه، هر سمت
۳ — فعال‌سازی عضلات ضعیف
پل باسن
اول لگن را جمع کنید بعد بالا بروید. کار باید در باسن حس شود نه کمر.
در حال انقباض
مطالعهٔ اندازه‌گیری
۳ × ۱۲، ۳ ثانیه
پل تک‌پا
به پشت، یک پا روی زمین و پای دیگر صاف در امتداد ران. با فشار پاشنه لگن را بالا بیاورید تا شانه، لگن و زانو در یک خط باشند؛ لگن به یک طرف نیفتد.
در حال انقباض
مطالعهٔ اندازه‌گیری
۳ × ۱۰، هر سمت
دِد باگ
کمر را به زمین بچسبانید و همان‌جا نگه دارید، سپس دست و پای مخالف را دراز کنید.
انقباض ایستا (ایزومتریک)
روش رایج، بدون مطالعهٔ اختصاصی
۳ × ۱۰، هر سمت
کرل‌آپ مک‌گیل
به پشت، یک زانو خم و پای دیگر صاف، دست‌ها زیر گودی کمر. سر و شانه‌ها را یکپارچه چند سانتی‌متر بالا بیاورید بی‌آنکه چانه به سینه بچسبد یا کمر صاف شود؛ نگه دارید و نفس بکشید.
در حال انقباض
کتاب مرجع
۳ × ۶، ۸ ثانیه
۴ — یکپارچه‌سازی حرکتی
الگوی هیپ هینج
با چوب پشت سر، لگن را به عقب ببرید و کمر را خنثی نگه دارید. سه نقطهٔ تماس نباید جدا شود.
انقباض ایستا (ایزومتریک)
کتاب مرجع
۳ × ۱۲

این نمونه برای درجهٔ «متوسط» است؛ مدتِ هر مرحله با درجهٔ اندازه‌گیری‌شده کوتاه یا بلند می‌شود و برنامهٔ هر کس بعد از ارزیابی، با توجه به بیماری‌ها و محدودیت‌های خودش نوشته می‌شود. اگر حرکتی درد ایجاد کرد، آن را ادامه ندهید و با مرکز تماس بگیرید. رنگ عضله در انیمیشن‌ها: نارنجی در حال کار، آبی در حال کشش، زرد انقباض ایستا.

هر عددی که در این صفحه آمده روی سطح پوست در یک عکس اندازه‌گیری می‌شود. این با اندازه‌گیری روی گرافی یکی نیست: با آن همبستگی دارد و جایش را نمی‌گیرد. هر جا تصمیم به گرافی وابسته باشد، این صفحه و خودِ گزارش همان را می‌گویند.

در این مرکز چه اتفاقی می‌افتد

ارزیابی با سه عکس ایستاده شروع می‌شود — روبه‌رو، جانبی و پشت. همهٔ زاویه‌ها روی همان عکس‌ها اندازه‌گیری می‌شوند، گزارش عدد و درجهٔ هرکدام را می‌نویسد، و برنامهٔ تمرین از روی همان عددها بسته می‌شود نه از روی یک الگوی آماده. آنالیز پاسچر کل مسیر را توضیح می‌دهد، و ارزیابی آنلاین را می‌شود همین حالا از روی عکس خودتان شروع کرد.

پرسش‌های پرتکرار

چرخش قدامی لگن از چند درجه شروع می‌شود؟

وقتی لگن به جلو یا عقب چرخیده (تیلت ساجیتال لگن) بیشتر از ۱۵° باشد، به‌عنوان یافته گزارش می‌شود. باند «چرخش قدامی خفیف» از همین‌جا شروع می‌شود. مبنای این باندها: Herrington L, Man Ther 2011;16:646-8 (mean anterior tilt ~7° men, ~10° women)

آیا از روی عکس می‌شود چرخش قدامی لگن را تشخیص داد؟

عکس، عدد می‌دهد — و عدد چیزی است که بیشتر ارزیابی‌ها ندارند. ولی این اندازه‌گیری روی سطح پوست است و جای گرافی را نمی‌گیرد. تست توماس، برای کوتاهی ایلیوپسوآس و رکتوس فموریس.

شدیدترین حالت چرخش قدامی لگن چه اسمی دارد؟

بدترین باند در این جدول «چرخش قدامی شدید» است. درجه در گزارش کنار خودِ عدد چاپ می‌شود، پس همیشه معلوم است که این کلمه از کدام اندازه‌گیری درآمده.

نوبت ارزیابی بگیرید

ارزیابی حضوری در کلینیک قوچان، خراسان رضوی انجام می‌شود؛ ارزیابی اولیهٔ آنلاین را از هر شهری می‌توانید انجام دهید. برای هماهنگی وقت یا پرسیدن سؤال، تماس بگیرید یا گزارش و عکس‌هایتان را در واتساپ بفرستید.

آدرس: خراسان رضوی، قوچان، خیابان نیکویی، مجتمع پارسه، واحد ۳ · نمایش روی نقشه
ساعات کاری: شنبه تا چهارشنبه ۹ تا ۲۰ · پنجشنبه ۹ تا ۱۴